Οικονομία και απασχόληση

H οικονομία της δημιουργικότητας στην Ευρώπη και στην Ελλάδα

Στις ευρωπαικές οικονομίες οι δημιουργικές και πολιτιστικές επιχειρήσεις παράγουν περίπου 750 δις ευρώ, που αντιστοιχεί στο 2,6% του ΑΕΠ των 27 χωρών της ΕΕ (Eurostat, 2013). Η ανάπτυξή τους τρέχει με ρυθμούς πάνω από 10% (1999-2003), ενώ απασχολούν περίπου 8 εκ. εργαζομένους (Eurostat, 2013). Είναι λοιπόν φανερό οτι η οικονομική τους σημασία είναι μεγάλη και για αυτό πολλά ευρωπαικά κράτη έχουν δημιουργήσει πολιτικές για την ενδυνάμωση των ΚΠΔ.

Ο παρακάτω πίνακας φανερώνει το ποσοστό που συνεισφέρουν οι ΚΠΔ (8 κλάδοι, 2008) σε κάθε εθνική οικονομία.

Προστιθ. Αξία/ΑΕΠ
Σουηδία 3,1%
Ην Βασίλειο 2,9%
Φιλανδία 2,9%
Δανία 2,9%
Γερμανία 2,5%
Πολωνία 2,4%
Λετονία 2,3%
Κύπρος 2,2%
Αυστρία 2,2%
Βέλγιο 2,0%
Ελλάδα 2,0%
Ιταλία 1,9%
Γαλλία 1,8%
Ισπανία 1,8%
Βουλγαρία 1,8%
Σλοβενία 1,8%
Νορβηγία 1,8%
Κροατία 1,8%
Ολλανδία 1,7%
Λουξεμβούργο 1,7%
Ιρλανδία 1,7%
Ουγγαρία 1,6%
Ρουμανία 1,6%
Πορτογαλία 1,5%
Τσεχία 1,4%
Λιθουανία 1,4%
Σλοβακία 1,3%

Παρατηρούμε, οτι στα κράτη της βόρειας και κεντρικής ευρώπης οι ΚΠΔ συνεισφέρουν περισσότερο στις εθνικές οικονομίες απ’ότι στα κράτη της νότιας και ανατολικής Ευρώπης. Έτσι δημιουργούνται διάφορες «δημιουργικές» ανισότητες που μπορεί να μας φέρνουν στην σκέψη κάποιες άλλες ανισότητες, όπως οι εισοδηματικές και οι ανισότητες στην απασχόληση.

Ελλάδα

Ο παρακάτω πίνακας δείχνει τον ετήσιο τζίρο για 13 ΚΠΔ στην ελληνική επικράτεια, για τα έτη 2000 και 2006. Το 2006 ο συνολικός κύκλος εργασιών των 13 ΚΠΔ έφθασε τα 11,7 δις ευρώ, αυξημένος κατά 4,8 δις ευρώ από το 2000. Η Ακαθάριστη Προστιθέμενη Αξία (ΑΠΑ) υπολογίζεται σε περίπου 5,6 δις ευρώ για το 2006, ενώ το 2000 ήταν περίπου 2,5 δις ευρώ. Συνεπώς, οι ΚΠΔ συνεισέφεραν στην εθνική οικονομία στο 3% επί του ΑΕΠ για το 2006, ενώ το 2000 η συνεισφορά υπολογίζεται σε 2%.

 

Κύκλος Εργασιών (εκ. ευρώ)

 

 

2000

Ποσοστό το 2000 (%)

2006

Ποσοστό το 2006 (%)

Δ 2000-2006

Εκδόσεις

1.048

15,10%

2.115

18,00%

101,80%

Εκτυπώσεις

850

12,20%

1.126

9,60%

32,50%

Φιλμ και Βίντεο

452

6,50%

822

7,00%

81,90%

Φωτογραφία

153

2,20%

180

1,50%

17,60%

Μουσική

14

0,20%

135

1,10%

864,30%

Τηλεόραση και Ραδιόφωνο

478

6,90%

1.389

11,80%

190,60%

Τέχνες και Διασκέδαση

439

6,30%

377

3,20%

-14,10%

Βιβλιοθήκες και Μουσεία

14

0,20%

223

1,90%

1492,90%

Πολιτιστικό Εμπόριο

508

7,30%

854

7,30%

68,10%

Αρχιτεκτονική

1.020

14,70%

1.301

11,10%

27,50%

Ειδικευμένο Σχέδιο

71

0,60%

Διαφήμιση

1.580

22,70%

2.186

18,60%

38,40%

Λογισμικό

401

5,80%

988

8,40%

146,40%

Σύνολο

6.957

100,00%

11.767

100,00%

69,10%

Η ανάπτυξη των ΚΠΔ στην Ελλάδα, σε σύγκριση με άλλους κλάδους της εγχώριας οικονομίας, είναι ταχύτερη, ενώ ο κύκλος εργασιών πολλών από τους ΚΠΔ υπερβαίνει κατά πολύ τον κύκλο εργασιών πολλών παραδοσιακών κλάδων. Για παράδειγμα, ο κλάδος της αλιείας και των ιχθυοκαλλιεργειών είχε κύκλο εργασιών για το 2006 μόλις 0,8 δις ευρώ με 1.503 επιχειρήσεις, η βιομηχανία τροφίμων 10,5 δις ευρώ με 15.914 επιχειρήσεις, η παραγωγή χημικών ουσιών 3,3 δις ευρώ με 972 επιχειρήσεις, η διαχείριση ακίνητης περιουσίας 0,5 δις ευρώ με 6.269 επιχειρήσεις και οι νομικές και λογιστικές δραστηριότητες 0,8 δις ευρώ με 17.094 επιχειρήσεις (ΕΛΣΤΑΤ, 2012α). Έτσι, γίνεται σαφές ότι οι ΚΠΔ αποτελούν ένα πολύ σημαντικό κομμάτι της ελληνικής οικονομίας. Στην Ευρώπη ο συνολικός κύκλος εργασιών των ΚΠΔ  είναι 636 δις ευρώ, με Ακαθάριστη Προστιθέμενη Αξία 2,6% στο ΑΕΠ της ΕΕ-25 (2006).

Απασχόληση

Ο συνολικός αριθμός απασχολούμενων σε 10 ΚΠΔ αγγίζει τους 110.100 για το α΄τρίμηνο του 2013, ο οποίος αντιστοιχεί στο 3% των απασχολούμενων στην Ελλάδα. Το 21% αυτών εργάζονται σε αρχιτεκτονικά γραφεία, ενώ το 15% στην παραγωγή λογισμικού. Ο κλάδος των εκδόσεων απασχολεί 13.221 εργαζόμενους, ενώ στην κινηματογραφική παραγωγή και στην παραγωγή μουσικής εργάζονται περίπου 2.008 άτομα. Τέλος ο κλάδος των τεχνών απασχολεί 12.632 άτομα, ενώ στα μουσεία και βιβλιοθήκες βρίσκουν εργασία 5.410.

employment

Απασχόληση (2013)

Η οικονομική κρίση (2008- ) και η επακόλουθη ύφεση «άγγιξε» τους ΚΠΔ στην Ελλάδα από το 2009. Συνολικά ο αριθμός των απασχολούμενων στους παραπάνω δέκα κλάδους μειώθηκε από 156.000 (2008) στους 110.100 το 2013. Έτσι, οι απασχολούμενοι μειώθηκαν κατά 30% από το 2008 στο 2013, ενώ στην ΕΕ-27 η αντίστοιχη μείωση ήταν μόλις 0,8%.  Οι κλάδοι με τις μεγαλύτερες μειώσεις εργαζομένων είναι αυτοί των εκτυπώσεων (-67,9%, 2008-2013), όταν στην ΕΕ-27 ο κλάδος παρουσίασε μείωση των εργαζομένων κατά 9,5% και των μουσείων-βιβλιοθηκών (-54%, 2008-2013), όταν στην ΕΕ-27 οι εργαζόμενοι μειώθηκαν μόλις 2,4%. Μεγάλες μειώσεις στην απασχόληση υπήρξαν στον κλάδο της παραγωγής κινηματογραφικών ταινιών και μουσικής, οι οποίοι αν και σημείωσαν αύξηση στην απασχόληση από το 2008 μέχρι το 2010, έπειτα ξαναγύρισαν σε μείωση με πολύ μεγαλύτερο ρυθμό και συνολικά απώλεσαν το 51,2% των θέσεων εργασίας τους. Στην ΕΕ-27, οι αντίστοιχοι κλάδοι μείωσαν τους εργαζόμενους κατά 2,5%. Σε αντίθετους ρυθμούς με τα παραπάνω, οι κλάδοι του ειδικευμένου σχεδίου και της παραγωγής λογισμικού σημείωσαν  σημαντικές αυξήσεις στην απασχόληση κατά 62,2% και 26,9%, αντίστοιχα. Το εξειδικευμένο σχέδιο και η παραγωγή λογισμικού ήταν και οι μόνοι κλάδοι που παρουσίασαν αύξηση της απασχόλησης στην Ευρωπαϊκή Ένωση (κατα 33,3% και 15,5% αντίστοιχα).

(τα παραπάνω αποσπάσματα αποτελούν προδημοσιεύσεις από το βιβλίο «Οι πολιτιστικές και δημιουργικές βιομηχανίες στην Ελλάδα», Βασίλης Αυδίκος, εκδ. Επίκεντρο, 2014)

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s